పది మూలాలు కలిగిన ఈ ఆయుర్వేద ఔషధం మీ శరీరంలో ఎలాంటి అద్భుతాలు చేయగలదో మీకు తెలుసా?

Published: Thursday, August 5, 2021, 11:58 [IST]

దశమూలారిష్ట, పది ఎండిన మూలాల మిశ్రమం, వివిధ ఆయుర్వేద ఔషధాలలో ఉపయోగించే పురాతన ఆయుర్వేద ఫార్ములా. మూలాల మిశ్రమం పది వేర్వేరు మొక్కలను కలిగి ఉంటుంది, వీటిని ఆయుర్వేదంలో చాలా సంవత్సరాలుగా ఉపయోగిస్తున్నారు. ఆయుర్వేద వైద్యశాస్త్రంలో బహుళ ప్రాచుర్యంలో ఉన్న ఔషధాలలో దశమూలారిష్ట ఒకటి. దశమూలాలు అనగా మారేడు, తుందిలము, గుమ్మడి, కలిగట్టు, నెల్లి, మయ్యాకు పొన్న, కోలపొన్న, వాకుడు, పెద్దములక, పల్లేరు. ఈ దశమూలాలతో కలిపి పలు యోగాల గురించి ఆయుర్వేదంలో వెల్లడించారు. దశమూలారిష్ట తయారీ, ఉపయోగాల గురించి బైషజ్య రత్నావళి, సహస్రయోగ తదితర ఆయుర్వేద గ్రంథాలలో వివరించారు.

దశమూలారిష్ట తయారీలో పైన చెప్పిన దశమూలాలతో పాటు చిత్రమూలం, పుష్కర మూలం, తిప్పతీగ, ఉసిరికాయ, మంజిష్ట, దేవదారు, గలిజేరు, జటామాంసి తదితర యాభైఐదు రకాల మూలికలతో కషాయంగా కాచి, అరిష్ట విధానంలో తయారుచేస్తారు.

Health Benefits of Dashmularishta, Precautions and Dosage

దశమూలారిష్ట ఉపయోగాలు: గ్రహణి, అరుచి, శ్వాస, కాస, గుల్మ, భగంధరం, క్షయ, చర్ది, పాండు, కావాలా, కుష్ఠు, అర్శిస్సు, మేహ, మందాగ్ని, ఉదర, అశ్మరి, మూత్రకృచ్ఛాలు తదితర వ్యాధులనూ, ధాతు క్షయాన్నీ పోగొడుతుంది. నరాలు, ఎముకలు, కండరాలు మరియు కీళ్లకు సంబంధించిన ఆరోగ్య సమస్యలకు చికిత్స చేయడానికి ఉపయోగించే ఆయుర్వేద సూత్రీకరణలో యాంటీ ఇన్ఫ్లమేటరీ, యాంటీఆక్సిడెంట్ మరియు అనాల్జేసిక్ లక్షణాలు ఉన్నాయి. దీన్ని సేవించడం వల్ల శరీరపుష్ఠి, తేజస్సు, శుక్రవృద్ధి, బలం కలుగుతాయి.

ఉపయోగించే మోతాదు: దీన్ని పెద్దలు 10 మిల్లీలీటర్లు, పిల్లలు ఐదు మిల్లీలీటర్లు ఉదయం, సాయంత్రం లేదా వైద్యుల సూచన ప్రకారం వాడాలి. ప్రస్తుతం ధూద్‌పాపేశ్వర్‌, బైౖధ్యనాఽథ్‌, వైద్యరత్న వంటి ఆయుర్వేద మందుల సంస్థలు దీన్ని తయారు చేస్తున్నాయి.

అనేక ఆయుర్వేద ఔషధాల తయారీలో ఉపయోగించే అత్యంత సాధారణ పాలీహెర్బల్ సమ్మేళనం దశాంశ రక్తహీనత చికిత్సలో ఉపయోగించబడుతుంది. ప్రసూతి సంరక్షణ తర్వాత, జలుబు, దగ్గు, జీర్ణ రుగ్మతలు మొదలైనవి. ఇతర ఆయుర్వేద మందులతో కలిపి వాడటమే కాకుండా, కీళ్లనొప్పులు మరియు రుమాటిజం వంటి మీ మస్క్యులోస్కెలెటల్ వ్యవస్థకు సంబంధించిన తాపజనక వ్యాధులు మరియు నొప్పి రుగ్మతలకు చికిత్స చేయడానికి దశమూల ఉపయోగించవచ్చు. ఈ వ్యాసంలో దశాంశాల ఆరోగ్య ప్రయోజనాల గురించి మీరు మరింత తెలుసుకోవచ్చు.

మైగ్రేన్ తలనొప్పిని తగ్గిస్తుంది

కొన్ని అధ్యయనాల ప్రకారం, మైగ్రేన్ దాడుల నుండి ఉపశమనం అందించడానికి దశాంశ మద్దతు చూపబడింది. మూలాల కూర్పు అనాల్జేసిక్ లక్షణాలను కలిగి ఉంది. ఇది ఒక్క తలనొప్పి వల్ల కలిగే నొప్పిని తగ్గించడం ద్వారా పనిచేస్తుంది.

జీర్ణక్రియను సులభతరం చేస్తుంది

వివిధ జీర్ణ సమస్యలను తొలగించడానికి మరియు గ్యాస్‌ను సృష్టించడానికి దశాంశం గొప్ప పరిష్కారం. ఆయుర్వేద ఔషధం మీ ప్రేగులకు ఉపశమనం కలిగించడానికి సహాయపడుతుంది మరియు దానిని నయం చేస్తుంది. దశములలోని బదల మలబద్ధకం మరియు జీర్ణక్రియను ప్రేరేపిస్తుంది మరియు శరీరంలో చల్లదనాన్ని అందించడానికి సహాయపడుతుంది. కంపారి జీర్ణక్రియకు కూడా సహాయపడుతుంది.

శ్వాసకోశ సమస్యలను నివారిస్తుంది

దశాంశ శ్వాసకోశ వ్యాధులను నివారించడానికి మరియు తగ్గించడానికి సహాయపడుతుంది. ఇది ఛాతీ మరియు శ్వాసనాళాల వాపును తగ్గించడం ద్వారా సహాయపడుతుంది. ఇది ఆస్తమా మరియు కోరింత దగ్గును నివారిస్తుంది. శ్వాస సంబంధిత సమస్యలకు చికిత్స చేయడంలో నెయ్యితో దాసములను తీసుకోవడం చాలా ప్రయోజనకరంగా ఉంటుందని నొక్కిచెప్పబడింది.

ఫ్లూకి చికిత్స చేస్తుంది

ఇది యాంటిపైరేటిక్ లక్షణాలను కలిగి ఉంది. పది మూలాల ఆయుర్వేద మిశ్రమం అడపాదడపా మరియు అధిక జ్వరం చికిత్స మరియు తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది. ఇది మీ శరీర ఉష్ణోగ్రతను నిర్వహించడానికి కూడా సహాయపడుతుంది. అగ్నిమంత, కంపారి మరియు బిల్వా జ్వరాన్ని తగ్గించడంలో సహాయపడతాయి.

ఆర్థరైటిస్‌ను తొలగిస్తుంది

ఇది ఆర్థరైటిస్ వల్ల కలిగే మంట మరియు నొప్పికి అద్భుతమైన ఔషధం. దశాంశ అనాల్జేసిక్ లేదా అనాల్జేసిక్ ప్రభావాన్ని కలిగి ఉంటుంది. ఇది ఆర్థరైటిస్ మరియు రుమటాయిడ్ ఆర్థరైటిస్ చికిత్సకు రుమాటిక్ మరియు రుమాటిక్ వ్యతిరేక శక్తిని కలిగి ఉంది.

మూత్ర ప్రవాహాన్ని మెరుగుపరుస్తుంది

ఆయుర్వేదం ప్రకారం, ఇది రుమాటిజంలో దశాంశాన్ని మరియు దాని తీవ్రతను తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది. పెల్విక్ పెద్దప్రేగు, మూత్రాశయం, కటి మరియు మూత్రపిండాలు వంటి రుమాటిక్ సైట్‌ల పనితీరును మెరుగుపరచడం ద్వారా, ఆయుర్వేద ఔషధం మూత్ర ప్రవాహాన్ని మెరుగుపరచడంలో సహాయపడుతుంది మరియు మూత్రపిండాలలోని విషాన్ని తొలగించడానికి సహాయపడుతుంది.

రోగనిరోధక శక్తిని పెంచుతుంది

ఆయుర్వేద అభ్యాసకులు శారీరక బలం మరియు రోగనిరోధక శక్తిని మెరుగుపరచడంలో దశమూల చాలా ప్రయోజనకరంగా ఉంటుందని అభిప్రాయపడుతున్నారు. ప్రసవం తర్వాత కొత్త తల్లులకు ఇది సిఫార్సు చేయబడటానికి ఇది ఒక ప్రధాన కారణం.

ఇతర ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు

పైన పేర్కొన్న ఆరోగ్య ప్రయోజనాలతో పాటు, అజీర్ణం, రుచి కోల్పోవడం, ఫిస్టులా, కామెర్లు, వాంతులు, రక్తహీనత, కాలేయ వ్యాధి, హేమోరాయిడ్స్, మూత్రనాళ పరిస్థితులు, చర్మ వ్యాధులు మరియు దగ్గు చికిత్సకు దాసములను ఉపయోగిస్తారు. పబ్లిక్ హెల్త్ టానిక్ కోసం ఉపయోగిస్తారు. సంతానోత్పత్తి మరియు గర్భధారణ సమస్యలు ఉన్న మహిళలకు దశాంశం సిఫార్సు చేయబడింది. ఇది జీర్ణ, కార్మినేటివ్, యాంటీ ఇన్ఫ్లమేటరీ, యాంటీ ఇన్ఫ్లమేటరీ మరియు అనాల్జేసిక్ లక్షణాల కారణంగా ఆయుర్వేద వైద్యంలో కూడా ఉపయోగించబడుతుంది. పీరియడ్స్, కండరాల తిమ్మిరి మరియు నడుము నొప్పిని నియంత్రించడానికి దశాంశాలను ఉపయోగించవచ్చని కొన్ని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి.