National Dengue Day: జాతీయ డెంగ్యూ దినోత్సవం: ఆరోగ్య శాఖ సూచనలు, నివారణా చర్యలు..!

Health

oi-Saraswathi N

By Saraswathi N

Published: Monday, May 15, 2023, 20:57 [IST]

గత కొన్ని సంవత్సరాలుగా, భారతదేశంలో డెంగ్యూ కేసులు ఆల్ టైమ్ అత్యధికంగా నమోదయ్యాయి. పరిస్థితి గురించి అవగాహన కల్పించడానికి, మే 16న జాతీయ డెంగ్యూ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంటారు. డెంగ్యూ అనేది వెక్టర్ ద్వారా సంక్రమించే వ్యాధి, ఇది చాలా బాధాకరమైనది మరియు ప్రాణాపాయం కూడా. దగ్గరి సంబంధం ఉన్న 4 డెంగ్యూ వైరస్‌లలో 1 వైరస్ వల్ల డెంగ్యూ వస్తుంది. ఈ వైరస్లు వెస్ట్ నైల్ ఇన్ఫెక్షన్ మరియు పసుపు జ్వరానికి సంబంధించినవి.

ప్రతి సంవత్సరం, ప్రపంచవ్యాప్తంగా 390 మిలియన్ల డెంగ్యూ ఇన్ఫెక్షన్లు నమోదవుతున్నాయి. భారత ఉపఖండం, ఆగ్నేయ చైనా, ఆగ్నేయాసియా, తైవాన్, కరేబియన్, పసిఫిక్ దీవులు, మెక్సికో మరియు ఆఫ్రికా వంటి ప్రపంచంలోని ఉష్ణమండల ప్రాంతాలలో డెంగ్యూ సర్వసాధారణం. డెంగ్యూ వైరస్‌ సోకిన ఏడిస్‌ దోమ కుట్టడం ద్వారా ఈ జ్వరం వ్యాపిస్తుంది. డెంగ్యూ సోకిన వ్యక్తిని కుట్టడంతో దోమకు డెంగ్యూ సోకుతుంది. అలాగే, డెంగ్యూ అనేది వెక్టర్ ద్వారా సంక్రమించే వ్యాధి, ఇది చాలా అంటువ్యాధి

లక్షణాలు
డెంగ్యూ జ్వరం సోకిన 6 రోజుల తర్వాత దాని లక్షణాలు కనిపించడం ప్రారంభిస్తాయి. ఆకస్మిక మరియు అధిక జ్వరం డెంగ్యూ జ్వరం యొక్క అత్యంత సాధారణ లక్షణాలలో ఒకటి. ఇతర లక్షణాలు కళ్ల వెనుక నొప్పి, తీవ్రమైన తలనొప్పి, కీళ్ల మరియు కండరాల నొప్పి, వికారం, అలసట, వాంతులు, జ్వరం ప్రారంభమైన 5 రోజుల తర్వాత చర్మంపై దద్దుర్లు మరియు తేలికపాటి రక్తస్రావం.

డెంగ్యూ యొక్క తేలికపాటి లక్షణాలు వైరల్ ఇన్ఫెక్షన్ లేదా ఫ్లూ అని తప్పుగా భావించడం చాలా తరచుగా జరుగుతుంది. చిన్న పిల్లలు మరియు అంతకుముందు డెంగ్యూ సోకని వ్యక్తులు పెద్ద పిల్లలు మరియు పెద్దల కంటే తేలికపాటి లక్షణాలను కలిగి ఉంటారు. కొన్నిసార్లు, డెంగ్యూ హెమరేజిక్ జ్వరం వంటి తీవ్రమైన సమస్యలను కలిగిస్తుంది. ఇది శోషరస మరియు రక్త నాళాలను దెబ్బతీసే పరిస్థితి, అధిక జ్వరం, ముక్కు మరియు చిగుళ్ళ నుండి రక్తస్రావం, కాలేయ విస్తరణ మరియు ప్రసరణ వ్యవస్థ వైఫల్యానికి కారణమవుతుంది. కొన్నిసార్లు, లక్షణాలు తీవ్ర రక్తస్రావం మరియు షాక్ మరియు మరణానికి కారణమవుతాయి. ఈ పరిస్థితిని డెంగ్యూ షాక్ సిండ్రోమ్ (DSS) అంటారు.

బలహీనమైన రోగనిరోధక శక్తి ఉన్నవారిలో మరియు రెండవ లేదా తదుపరి సారి ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చినవారిలో డెంగ్యూ ప్రమాదాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి.

డెంగ్యూ నియంత్రణకు ప్రభుత్వం తీసుకుంటున్న చర్యలు
* ఆరోగ్య సేవలకు దూరంగా ఉన్న గ్రామాలు, కొండ ప్రాంతాలు, సరిహద్దు ప్రాంతాలు, గిరిజన ప్రాంతాలు, ఆరోగ్య కార్యక్రమాల పురోగతిలో వెనుకబడిన గ్రామాలకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం.
* దోమల వల్ల వచ్చే వ్యాధులు, వాటి నియంత్రణపై ఆరోగ్య అవగాహన కల్పించడం.
* ప్రస్తుతం డెంగ్యూ నియంత్రణ కోసం స్థానిక నివాసితుల సంక్షేమ అభివృద్ధి అధినేతలతో పాటు జాతా, ర్యాలీ నిర్వహించనున్నారు.
* నియంత్రణతో పాటు ప్రాథమిక కేంద్రం, రాష్ట్రం, జిల్లా, తాలూకా స్థాయిలో నిర్వహించాల్సిన మార్గదర్శకాలు పాటించడం మరియు వ్యాధి నియంత్రణకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలని జిల్లాలకు సూచించబడింది.
* డెంగ్యూ నియంత్రణ చర్యల అమలులో సంఘం అవసరమైన సహకారం కోసం అవగాహన కల్పించేందుకు రాష్ట్రంలోని అన్ని జిల్లాల్లో 'డెంగ్యూ రథ'ను ప్రారంభించాలని నిర్ణయించారు.
* డెంగ్యూ నియంత్రణకు వినూత్న చర్యలపై పాఠశాల విద్యార్థులచే ప్రదర్శన, ప్రదర్శన కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు.
* దోమల కాటు వల్ల వచ్చే వ్యాధులు మరియు వాటి నియంత్రణ, సమాజంలో నీటి నిల్వ పద్ధతులు, స్వీయ రక్షణ పద్ధతులు, స్వచ్ఛమైన వాతావరణం, తాగునీరు/వినియోగం యొక్క ప్రాముఖ్యత గురించి సమాజ భాగస్వామ్యంతో అవగాహన కల్పించడం.
* సంఘంతో సన్నిహితంగా ఉండే ప్రభుత్వ శాఖల అధికారులు స్వచ్ఛంద సంస్థల సభ్యులు, గ్రామస్థాయిలో ప్రభావం చూపే వ్యక్తులతో కలిసి పని చేస్తారు.
* ఆరోగ్య సిబ్బంది మరియు ఆశా వాలంటీర్లు, గ్రామీణ మరియు పట్టణ ప్రాంతాల్లో ప్రతి రోజు సర్వే మరియు ఏడిస్ దోమల నిర్మూలన కార్యకలాపాలను ప్రభుత్వం ఇప్పటికే నిర్వహించింది.

అనుసరించాల్సిన చిట్కాలు
* ఇంట్లో ఉన్న ట్యాంక్, బారెల్, డ్రంగ్స్‌లోని నీటిని వారానికోసారి ఖాళీ చేసి, శుభ్రంగా కడిగి మళ్లీ నీటితో నింపాలి.
* ఇంటి చుట్టూ పారేసిన వస్తువులలో వర్షం నీరు నిండకుండా జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి.
* అన్ని ప్రభుత్వ మరియు ప్రైవేట్ కార్యాలయాలు మరియు సంస్థలలోని ఇండోర్ మరియు అవుట్‌డోర్ ప్రాంతాలలో డెంగ్యూకి కారణమయ్యే ఏడిస్ దోమల వృద్ధిని నిరోధించడం.
* ఏడిస్ దోమలు పగటిపూట కుడతాయి కాబట్టి పిల్లలు, వృద్ధులు, పగటిపూట విశ్రాంతి తీసుకునే మహిళలు దోమతెరలు వాడాలి.
* దీనితో పాటు, ఆరోగ్య కార్యకర్తలు మరియు షా స్వయం సేవకులు ఇంటి సందర్శనల సమయంలో డెంగ్యూ నియంత్రణపై ఇచ్చిన సలహాలను తప్పనిసరిగా పాటించాలని ఆరోగ్య శాఖ అనేక సూచనలు ఇచ్చింది.

Disclaimer: ఈ ఆర్టికల్ లో అందించిన సమాచారం సాధారణ సమాచారం,విద్యా ప్రయోజనాల కోసం మాత్రమే. ఇది వృత్తిపరమైన వైద్య సలహా, రోగ నిర్ధారణ లేదా ట్రీట్మెంట్ కు ప్రత్యామ్నాయంగా ఉద్దేశించబడలేదు. వైద్య పరిస్థితికి సంబంధించి మీకు ఏవైనా ప్రశ్నలు ఉంటే మీ డాక్టర్ లేదా సంబంధిత నిపుణుల సలహా తీసుకోండి.