సహజీవనం తర్వాత విడిపోతే అత్యాచారమా? సుప్రీంకోర్టు తీర్పుతో షాకింగ్ నిజాలు!

సుదీర్ఘ కాలం పాటు సహజీవనం (Live-in relationship) చేసి, ఆ తర్వాత విడిపోవడంపై సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పునిచ్చింది. మే 5న వెలువరించిన ఈ తీర్పులో, ఏళ్ల తరబడి కలిసి ఉన్న తర్వాత విడిపోవడాన్ని అత్యాచారంగా పరిగణించలేమని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. మారుతున్న కాలానికి అనుగుణంగా జంటల మధ్య ఉండే సంబంధాలపై ఈ నిర్ణయం ఎంతో స్పష్టతనిస్తోంది.

సహజీవనం అనేది ఇద్దరి పరస్పర అంగీకారంతో కూడుకున్నది. బంధం తెగిపోయినంత మాత్రాన అది పెళ్లి చేసుకుంటానని ఇచ్చిన 'తప్పుడు వాగ్దానం' కిందకు రాదని కోర్టు అభిప్రాయపడింది. మొదటి నుంచీ మోసం చేయాలనే ఉద్దేశం ఉండటం వేరు, పరిస్థితుల వల్ల పెళ్లి జరగకపోవడం వేరు. ఈ తేడాను గుర్తించడం వల్ల విడిపోయిన తర్వాత ఎదురయ్యే అనవసర క్రిమినల్ కేసుల నుంచి రక్షణ లభిస్తుంది.

Supreme Court Verdict on Live-in Relationship Breakup: Is it Rape? Legal Rights Explained

లైవ్-ఇన్ రిలేషన్‌షిప్ బ్రేకప్‌లపై సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పు

మనసు ముక్కలవ్వడానికి, చట్టపరమైన నేరానికి మధ్య ఉన్న వ్యత్యాసాన్ని ధర్మాసనం ఎత్తిచూపింది. పెళ్లి చేసుకుంటానని మోసపూరిత ఉద్దేశంతో వాగ్దానం చేస్తేనే అది నేరం అవుతుంది. కానీ ఏళ్ల తరబడి కలిసి ఉన్నారంటే, వారి మధ్య నిజాయితీ ఉందనే అర్థం. అందుకే, ఆ తర్వాత విడిపోవడాన్ని అత్యాచారంగా పరిగణించలేమని చట్టం చెబుతోంది.

ఈ తీర్పు పోలీసులకు కూడా ఒక దిశానిర్దేశం చేయనుంది. సాధారణంగా బ్రేకప్ అయిన వెంటనే భాగస్వాములపై ఎఫ్ఐఆర్ (FIR) నమోదు చేయడం చూస్తుంటాం. ముఖ్యంగా హైదరాబాద్, విశాఖపట్నం వంటి నగరాల్లో ఇలాంటి కేసులు ఇటీవల ఎక్కువగా వస్తున్నాయి. ఇకపై ఇలాంటి ఆరోపణలు వచ్చినప్పుడు, బంధం మొదట్లోనే మోసం చేసే ఉద్దేశం ఉందా లేదా అనే కోణంలో కోర్టులు ఆధారాలను పరిశీలిస్తాయి.

లైవ్-ఇన్ రిలేషన్‌షిప్‌లో హక్కులు మరియు భరణం

క్రిమినల్ కేసులు పెట్టడానికి పరిమితులు ఉన్నప్పటికీ, భాగస్వాములకు సివిల్ చట్టాల కింద రక్షణ ఉంటుంది. సుదీర్ఘ కాలం సహజీవనం చేస్తే దాన్ని చట్టం వివాహంతో సమానంగానే చూస్తుంది. అంటే, గృహ హింస నిరోధక చట్టం కింద భాగస్వామి నుంచి భరణం (Maintenance) పొందే హక్కు ఉంటుంది. అత్యాచారం వంటి క్రిమినల్ కేసులు కొట్టివేసినా, ఆర్థిక భద్రతకు మాత్రం ఢోకా ఉండదు.

సంబంధం రకం చట్టపరమైన వర్గీకరణ
సుదీర్ఘ కాలం ఇష్టపూర్వక సహజీవనం సివిల్ హోదా
మొదటి రోజు నుంచే మోసం చేసే ఉద్దేశం క్రిమినల్ నేరం
కుటుంబ ఒత్తిడి వల్ల విడిపోవడం నేరం కాని విడిపోవడం

నేటి కాలంలో జంటలు తమ ఆర్థిక లావాదేవీలు, సంబంధానికి సంబంధించిన విషయాల్లో స్పష్టతతో ఉండటం మంచిది. పెళ్లి విషయంలో ముందే మాట్లాడుకోవడం వల్ల భవిష్యత్తులో చట్టపరమైన చిక్కులు రాకుండా చూసుకోవచ్చు. ఈ చట్టాలపై అవగాహన ఉంటే అనవసరమైన మానసిక వేదన, కోర్టుల చుట్టూ తిరిగే అవసరం ఉండదు. వ్యక్తిగత నిర్ణయాలు క్రిమినల్ కోర్టుల వరకు వెళ్లకుండా జాగ్రత్త పడవచ్చు.

లైవ్-ఇన్ వివాదాల్లో ఆధారాలు మరియు స్పష్టత

ఏళ్ల తరబడి సాగిన బంధంలో 'అంగీకారం' (Consent) అనేది చాలా ముఖ్యం. ఇన్నేళ్లు కలిసి ఉన్నారంటే అది ఇద్దరి ఇష్టమేనని కోర్టు పేర్కొంది. సుదీర్ఘ కాలం కలిసి ఉండి, ఆ తర్వాత తనను మోసం చేశారని ఒకరు వాదించడం సరికాదని కోర్టు అభిప్రాయపడింది. దీనివల్ల ఏళ్ల తరబడి కోర్టుల్లో నలిగే కేసులకు త్వరగా పరిష్కారం లభిస్తుంది.

హైదరాబాద్ వంటి నగరాల్లో సామాజిక పరిస్థితులు వేగంగా మారుతున్నాయి. పెళ్లికి ముందే ఒకరినొకరు అర్థం చేసుకోవడానికి యువత సహజీవనానికి మొగ్గు చూపుతున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో సుప్రీంకోర్టు ఇచ్చిన స్పష్టత ఆధునిక జీవనశైలికి అద్దం పడుతోంది. ఇద్దరు వ్యక్తుల మధ్య బంధం విఫలమైనంత మాత్రాన, అందులో ఒకరు నేరస్తులు అయిపోరని చట్టం గుర్తించింది.

మే 5న కోర్టు విచారించిన కేసులో ఒక జంట ఏడేళ్ల పాటు కలిసి ఉన్నారు. విడిపోయిన తర్వాత, పెళ్లి చేసుకుంటానని మోసం చేశారని సదరు మహిళ అత్యాచారం కేసు పెట్టింది. అయితే, ఏడేళ్ల పాటు కలిసి ఉండటం అనేది మోసం కిందకు రాదని, అది పరస్పర ప్రేమ, నమ్మకంతో కూడిన బంధమని అత్యున్నత న్యాయస్థానం స్పష్టం చేసింది.

సుప్రీంకోర్టు తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం సున్నితమైన మానవ సంబంధాల మధ్య సమతుల్యతను కాపాడుతుంది. ఇది మహిళల హక్కులను రక్షిస్తూనే, కఠినమైన చట్టాలు దుర్వినియోగం కాకుండా అడ్డుకుంటుంది. ఇరు పక్షాలకు గౌరవం, న్యాయం దక్కాలని కోర్టు నొక్కి చెప్పింది. మారుతున్న భారతీయ సమాజానికి, సంబంధాలకు ఈ తీర్పు ఒక నిదర్శనం.

Story first published: Wednesday, May 6, 2026, 16:23 [IST]
Desktop Bottom Promotion